Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΨΥΧΟΣΥΝΘΕΣΗΣ ΣΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΚΑΛΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ (‘Β Μέρος)
|
Οι συνέπειες μιας τέτοιας κατάστασης είναι αρκετά σοβαρές και για το άτομο και για την οικογένεια και για την κοινωνία. Τα αίτια της κρίσης αυτής είναι πολλά και ποικίλα. Τα βασικότερα είναι ψυχολογικής φύσεως. Ο σύγχρονος άνθρωπος έχει στρέψει την προσοχή του και τη σκέψη του προς τα έξω. Δεν κατόρθωσε επομένως ο άνθρωπος να λύσει τα βασικά προβλήματα της ζωής του και ειδικότερα εκείνα τα προβλήματα που θα του εξασφάλιζαν μια ισορροπημένη και απαλλαγμένη από συγκρούσεις ζωή και που αναφέρεται κυρίως στις σχέσεις που αναπτύσσει με τους συνανθρώπους του, με τον ή τη σύζυγο, με τα παιδιά του, με τον γείτονα του και γενικά με τον συνάνθρωπο του. Για τους λόγους που προαναφέραμε η ραγδαία ανάπτυξη της ψυχολογίας και των κυριότερων κλάδων της 9όπως είναι η κλινική ψυχολογία, η εξελικτική, η παιδαγωγική, η ψυχοθεραπεία, η ψυχανάλυση, η παραψυχολογία κτλ) πρέπει να θεωρείται σαν μια από τις σπουδαιότερες και πολλά υποσχόμενες για το μέλλον επιτεύξεις της εποχής μας. οι νέες αυτές επιστήμες δεν μπορούν να συγκριθούν με τις ακριβείς (δηλ. θετικές) επιστήμες ως προς την εφαρμογή των ποσοτικών μεθόδων. Χρησιμοποιούν όμως, μαζί με τις νέες επιστημονικές μεθόδους, την παρατήρηση και το πείραμα. «Η γνώση είναι δύναμη», αποτελεί ένα αξίωμα που εξακολουθεί και εδώ να είναι έγκυρο. Πρέπει λοιπόν να είμαστε ενήμεροι για το γεγονός ότι οι ψυχολογικές επιστήμες είναι βασικά πρακτικές. Ο σύγχρονος άνθρωπος τείνει να θεωρεί πραγματικό μόνο ό, τι είναι απτό. Τούτο όμως δεν ανταποκρίνεται προς την πραγματικότητα και πρέπει να διορθωθεί στις σκέψεις των ανθρώπων. Ένα κύμα θυμού είναι τόσο πραγματικό, όσο και ένα κύμα θάλασσας. Και τα δύο φαινόμενα έχουν τα αίτια τους και δημιουργούν τα αποτελέσματά τους. Και τα δύο μπορούν να παρατηρηθούν και να περιγραφούν. Η φανταστική εικόνα ενός πύργου είναι τόσο πραγματική, όσο και ο ίδιος ο πύργος. Είναι πραγματική σαν μια υποκειμενική εμπειρία, αλλά είναι πραγματική και από την άποψη ότι αποτελεί την πρωταρχική κατάσταση για την κατασκευή του πύργου. Αν αφήσουμε το γκάζι να φύγει από μία φιάλη, τούτο εξακολουθεί να υφίσταται. Αν το κάψουμε, η χημεία μας πληροφορεί ότι η ουσία του εξακολουθεί να υπάρχει με μια άλλη μορφή. Μερικά γεγονότα του ψυχικού βίου, οι εμπειρίες της πρώτης παιδικής, φαίνονται σαν να χάνονται χωρία να αφήνουν πίσω τους ίχνη. Τούτο όμως δε συμβαίνει, και η ψυχανάλυση μας το έχει αποδείξει με την πιο δραματική μορφή. Το περιεχόμενο της «ψυχής» εξακολουθεί να υπάρχει και να εργάζεται στο ασυνείδητο, πολλές φορές με καταστρεπτικά αποτελέσματα, πάνω στη συνειδητή προσωπικότητα. Η σύγχρονη φυσική έχει στηρίξει τον υλισμό επάνω στο δικό της έδαφος και έχει αποδείξει ότι ύλη είναι καθαρή ουσία η οποία μετατρέπεται σ’ εκείνο το μυστήριο που αποκαλείται «ενέργεια». Τούτο σημαίνει ότι η ενέργεια μπορεί να θεωρηθεί σαν γέφυρα μεταξύ της ψυχής και της ύλης. Η ψυχοσύνθεση έχει μάλιστα ειδικές μεθόδους για την κατεύθυνση, το μετασχηματισμό, και την εξιδανίκευση των διάφορων ψυχολογικών ενεργειών, και ιδίως των σεξουαλικών και των επιθετικών. Όμως αναγνωρίζει παράλληλα την ύπαρξη και ανώτερων ενεργειών. Αυτές δεν έχουν ανάγκη εξιδανίκευσης, αλλά διαμέσου μιας αντίθετης διαδικασίας, μπορούν να εισβάλλουν στη συνειδητή προσωπικότητα με καταπληκτική συνθετική δύναμη και αναγεννητικά αποτελέσματα. Η διαδικασία αυτή μπορεί να προκληθεί και να διευκολυνθεί από τη σωστή χρησιμοποίηση κατάλληλων μεθόδων. Το κατώτερο ασυνείδητο περιέχει το καθετί το οποίο βρίσκεται κάτω από το κατώφλι της συνείδησης. Αντιστοιχεί επομένως προς το παρελθόν του ατόμου και του ψυχικού του βίου. Εγκληματικά ένστικτα π.χ. ήταν ομαλά στον άνθρωπο του σπηλαίου ακριβώς όπως είναι ομαλά στα θηρία. Περιλαμβάνει επομένως το κατώτερο ασυνείδητο τα θεμελιώδη κίνητρα και τις πρωτόγονες ορμές, καθώς και τα διάφορα συμπτώματα ποικίλων παθολογικών καταστάσεων. Το μέσο ασυνείδητο περιλαμβάνει τις αναμνήσεις, τις σκέψεις και τις συγκινήσεις της καθημερινής ζωής. Αν και σε δεδομένη στιγμή μόνο ένας μικρός αριθμός είναι παρών στο φωτεινό πεδίο της συνείδησης, εν τούτοις πηγαινοέρχονται με τόση ευκολία ώστε να δίνουν την εντύπωση ότι όλα είναι παρόντα. Επομένως το μέσο ασυνείδητο αντιστοιχεί προς το παρόν, όχι προς εκείνο που είμαστε πριν ή που θα έπρεπε να είμαστε, αλλά το στάδιο στο οποίο έχουμε φτάσει. Το βασικό χαρακτηριστικό των υπερσυνειδητών εμπειριών, αντίθετα, είναι ότι έχουν ελάχιστη σύνδεση με τις εμπειρίες του παρελθόντος και παρουσιάζονται εντελώς νέες, σαν ανακαλύψεις ή εφευρέσεις. Είναι σαν πινακίδες οι οποίες δείχνουν τα μονοπάτια του μέλλοντος. Από το υπερσυνειδητό προέρχονται τα ερεθίσματα οι ιδέες οι ενέργειες, που ρυθμίζουν την εξέλιξη του ατόμου και της ανθρωπότητας στο σύνολο. Η ψυχολογική ζωή των μεγάλων ανδρών χαρακτηρίζεται από τη συχνότητα και την ένταση αυτών των εσωτερικών επικοινωνιών. Μεγάλοι ποιητές, καλλιτέχνες, επιστήμονες, ακόμη και μεγάλοι πολιτικοί αισθάνονται μια έμπνευση εξωτερική του εαυτού τους ή έξω της συνειδητής προσωπικότητάς τους. Τι ήταν π.χ. η «Μούσα» που επικαλούνταν οι αρχαίοι ποιητές; Ήταν η προσωποποίηση του υπερσυνειδητού!. Η τελευταία αυτή έννοια της δομής του ψυχικού βίου περιλαμβάνει, συντονίζει και ρυθμίζει, βάσει μιας ολοκληρωμένης ιδέας, πληροφορίες, που συγκεντρώνονται με παρατηρήσεις ή εμπειρίες. Μας προσφέρει μια πλατύτερη και περισσότερο περιεκτική εικόνα του ανθρώπινου δράματος, των συγκρούσεων, των προβλημάτων, τα οποία αντιμετωπίζουμε, προσφέρει τα μέσα επιλύσεως αυτών και δείχνει το δρόμο της απελευθέρωσης μας. Στη συνήθη ζωή είμαστε έρμαια των παραληρημάτων και των φαντασιών, σκλάβοι άγνωστων συμπλεγμάτων, και παρασυρόμαστε εδώ και εκεί από τις εξωτερικές επιδράσεις, επηρεαζόμενοι και υπνωτιζόμενοι από τις απατηλές ιδέε |
|
Διαβάστε επίσης: 18 Αυγούστου 2008 |